Obilježava se 124 godine od rođenja Gavrila Principa Istaknuto

Napišite komentar

Član Mlade Bosne Gavrilo Princip rođen je na današnji dan, 25. jula 1894. godine u Oblaju kod današnjeg Bosanskog Grahova, u tadašnjoj Austrougarskoj. Bio je član Mlade Bosne, jugoslovenske organizacije koja se zalagala za okončanje austrougarske vladavine u BiH.

gavrilo princip spomenik lukavica sars

Princip je srednju školu pohađao u Sarajevu i Tuzli. Školovanje je nastavio u Srbiji, jer je 1913. godine bio isključen iz srednjih škola u BiH. Da bi se izdržavao radio je teške fizičke poslove kao nadničar.

U martu 1914. objavljeno je da prestolonasljednik Franc Ferdinand dolazi u Sarajevo u junu 1914. da prisustvuje vojnoj vježbi austrougarske vojske u okolini grada. Poslije te vijesti kod Gavrila Principa i nekih njegovih poznanika se javila zamisao da ubiju Ferdinanda.

Srpsko stanovništvo grada je njegovo pojavljivanje i vojnu vježbu doživljavalo kao provokativno, budući da se sve to odigravalo na Vidovdan i nedaleko od granice sa Srbijom. Neki su pomislili da su to upravo pripreme napada na Srbiju.

Austrougarske vlasti su u toku istrage došle do saznanja da je oružje korišćeno u atentatu doneseno iz Srbije. Sa ovim incidentom nisu bile povezane zvanične vlasti Kraljevine Srbije već određeni ljudi pripadnici tajne organizacije „Ujedinjenje ili smrt“ ili „Crna ruka“ koju je vodio Dragutin Dimitrijević Apis, čovjek na visokom položaju u vojsci Srbije.

princip sudjenje

Austrougarske vlasti su iskoristile ubistvo da upute ultimatum Srbiji 23. jula 1914. sa zahtjevom da njihova policija u Srbiji slobodno vrši istrage, hapšenja i druge mjere u vezi s gonjenjem osumnjičenih za pogibiju svog prestolonasljednika.

Srpske vlasti su pristale na sve tačke ultimatuma, osim na jednu koja je zahtkevala upućivanje austrougarskih istražnih organa unutar teritorija Kraljevine Srbije. Ovo su vlasti Austrougarske iskoristile da objave Srbiji rat 28. jula 1914. godine, koji je ubrzo prerastao u Prvi svjetski rat.

Po prvobitnom planu atentata, izvršilaca je bilo šest. Od tih šest, četiri nije uradilo ništa prilikom prvog prolaska carske kolone u Sarajevu. Tada je Nedeljko Čabrinović bacio bombu na automobil u kome se nalazio Ferdinand.

Bomba je eksplodirala iza automobila i lakše je ranila dva pratioca (pukovnika Eriha fon Mericija i grofa Boz-Valdeka). Prilikom povratka kolone Gavrilo Princip je uspješno izvršio atentat na prestolonasljednika, ali je pogodio i njegovu suprugu. Na suđenju je ustanovljeno da atentatori nisu imali namjeru da ubiju Sofiju Hotek.

Oružje koje je Princip koristio je bio belgijski Fabrique Nationale M Browning 1910 poluautomatski pištolj.

princip grob

Presuda i kazna

U vrijeme kad se dogodio atentat, Gavrilo Princip je bio maloljtan i nije mogao biti osuđen na smrtnu kaznu, Zato je osuđen na dvadeset godina zatvora, gdje je bio izložen mučenjima.

Kaznu je služio u češkom Terezinu, gdje je i umro od tuberkuloze 28. aprila 1918. godine, malo pred kraj Prvog svjetskog rata. Pri kraju života je bio zbog loših zatvorskih uslova vrlo oslabio i imao oko četrdeset kilograma.

U unutrašnjosti ćelije smještene u tvrđavi Terezin, danas samo u zid ugrađeni okovi za koje je Gavrilo Princip bio svezan, svjedoče o njegovoj mučeničkoj smrti. Na zidu ispred ćelije ugrađena je skromna ploča sa imenom zatvorenika, glavnog aktera sarajevskog atentata, koji je poslužio vladajućoj monarhiji da ultimatumom Srbiji započne jedan od najkrvavijih ratova u svjetskoj istoriji.

 

Posljednja izmjena Utorak, 24 Juli 2018 23:11

  • Izvor: sarajevo-rs.com
Napomena i uslovi komentarisanja
Napomena: Komentari čitalaca ne predstavljaju stav redakcije portala Sarajevo-RS.com. Za sadržaj i tačnost komentara čitalaca ne odgovaramo. Sadržaj se periodično pregledava i neprikladni komentari se uklanjaju. Sarajevo-RS.com zadržava pravo brisanja komentara, kao i blokiranja korisničkog imena bez najave i bez objašnjenja.
Uslovi komentarisanja: Strogo je zabranjen govor mržnje, uvrede na nacionalnoj, rasnoj ili polnoj osnovi i psovke. Administrator će izbrisati sve komentare koji na bilo koji način vrijeđaju druge ili svojim sadržajem nisu na adekvatnom mjestu.
Prijavite se napišite svoj komentar...
Prijavi se putem
ili ostavi komentar kao gost
Učitavanje komentara... Komentar će biti osvježen nakon 00:00.

Budite prvi i dodajte komentar.

nazad na vrh

Društvo

Prev Next