Izgradio pola Beograda, Tito mu sve oduzeo i sahranio sebe u njegovom dvorištu Istaknuto

Napišite komentar

Često se poteže nesporna priča o mjestu i razlogu Titovog počivanja usred Beograda. Većina zna, kao i za skoro cjelokupnu imovinu komunista da zapravo nije njihova, nego da je nepravedno oteta. Ipak, malo ko zna ko je bio Miloš Savčić, čija je „Kuća cveća“ tj. posjed na kome je ona izgrađena.

milos savcic

Priča o čovjeku čijim nasljednicima zakonski pripada parče zemlje na Dedinju, ne samo da će vas iznenaditi nego će vas vjerovatno navesti i na razmišljanje: „Koja osoba zaista zaslužuje muzej i mauzolej na 25. maju?“ Naime, radi se o Milošu Savčiću koji je prije Drugog svjetskog rata, po bogatstvu, bio na 11. mjestu u Evropi, a u firmi ovog velikog privrednika bilo je zaposleno 50.000 ljudi.

Poslije rata, porodici Savčić sve je oduzeto. Danas se njegov unuk, muzičar Vladimir Vlada Lešić, trudi da povrati dedinu imovinu podnijevši čak 119 prijava.

Miloš Savčić je rođen u Svilajncu davne 1865. godine dok je umro u Beogradu 1941. Osnovnu školu i prva četiri razreda gimnazije završio je u rodnom gradu, a u Beogradu je 1885. završio realku i otišao iz Srbije. U Minhenu je završio Visoku tehničku školu 1889. godine. U tom njemačkom gradu proveo je još dvije godine kao činovnik državnih željeznica, da bi se potom vratio u Beograd, u kojem je napravio čudo.

Kao čuvenog minhenskog đaka, Gistav Ajfel zvao ga je da zajedno grade toranj u Parizu. On se, međutim, opredijelio za povratak u Srbiju! Zatim, napravio je prvu parnu strugaru, gradio željeznicu (pruga Niš-Knjaževac), pa je tako započeo i proizvodnju vagona „14. oktobar“. Dvije godine bio je direktor Državnih željeznica. Kada je počeo trgovinski sukob, tj. Srpsko-austrougarski carinski rat, Savčić je napravio veliku klanicu – danas poznatiju pod nazivom BIM Slavija.

Nije Miloš Savčić podizao na noge samo privredu Beograda, nego je osnovao i Beočinsku fabriku cementa. Prvi svjetski rat ovaj privrednik je proveo u Ženevi gdje je, zajedno sa Jovanom Cvijićem osnovao Srpski komitet i učestvovao u osnivanju Društva naroda – međunarodne organizacije čiji su prvenstveni ciljevi bili razoružanje i spriječavanje rata i koja je prethodila današnjim Ujedinjenim nacijama. Stvorio je čuveni smederevski Sartid 1912. godine.

Savčić je otvorio i prvo osiguravajuće društvo u Srbiji, a njegova porodica bila je među najvećim akcionarima Agrarne, Vračarske i Izvozne banke. Svoj imetak objedinili su stvaranjem holdinga Prometna banka. Tada su kupili vinograde u blizini centra Beograda i od njih napravili prestižnu stambenu četvrt – Dedinje. Miloš Savčić kupio je plac među vinogradima i sazidao dvije vile – jednu za sebe, a drugu za kćerku Jelicu, udatu za čuvenog arhitektu Aleksandra Acovića.

Savčićeva vila oštećena je u bombardovanju, a u ovu drugu prvo se uselio Aleksandar Ler, čovjek koji je komandovao Luftvafeom tokom bombardovanja Beograda, a zatim i Franc Nojhauzen, generalni opunomoćenik za privredu na Teritoriji vojnoupravnog komandanta Srbije.

Porodice Savčić i Acović izbačene su 17. aprila 1941. iz svih svojih vila i stanova i nikada više nisu ušli u njihov posjed. Bili su među prvih 100 talaca, uglavnom članova porodica uglednih i bogatih Srba koji su se našli na Starom sajmištu, prije nego što je postao Jevrejski logor Zemun.

Miloš Savčić je preminuo prve ratne godine. Poslije rata, u vilu u Užičkoj 15 uselio se Tito, a na mjestu gdje je bila energana za toplu vodu, koja je srušena, kako kaže Lešić u intervjuu Novostima, po Jovankinom nalogu, kasnije je podignuta Kuća cveća.

Priča kaže da je Tito bacio oko na zdanje u Užičkoj još sredinom tridesetih godina prošlog vijeka, a neki su ga tada čuli da je rekao: „E ovde ću živeti“. U vilu se 1997. useljavaju i tadašnji predsjednik Jugoslavije Slobodan Milošević i njegova supruga Mirjana Marković.

Samo na Dedinju porodici Savčić pripada desetak vila, od čega pet u Užičkoj. Na Starom gradu im je oduzeto 14 zgrada. Takođe i tri banke, deo Palate „Albanija“, jer su bili među većim ulagačima u Trgovački fond, šest rudnika u Istočnoj Srbiji, Beočinsku i Raljsku cementaru.

Bili su i vlasnici prve velike klanice u Srbiji (kasnije BIM „Slavija„), Ribarske banje, Brodarsko-transportnog preduzeća (kasnije JRB), Fabrike vagona (kasnije „14. oktobar„), Fabrike lima u Zemunu, prve strugare u Beogradu itd. Kada je Savčić osnovao Prometnu banku, kralj Petar Prvi kupio je prvih 300 akcija.

Vrijednost Savčićeve imovine 1946. godine iznosila je ondašnjih 970 miliona dolara, dok se sada procjenjuje na današnjih 17 milijardi dolara! Savčićeva porodica želi da im fizički budu vraćene vile i placevi, uključujući i Užičku 15, ali bez Titovog groba. Ukoliko to nije moguće, zauzvrat traže nekretnine iste vrijednosti.

 

  • Izvor: Dedovina/fb
Napomena i uslovi komentarisanja
Napomena: Komentari čitalaca ne predstavljaju stav redakcije portala Sarajevo-RS.com. Za sadržaj i tačnost komentara čitalaca ne odgovaramo. Sadržaj se periodično pregledava i neprikladni komentari se uklanjaju. Sarajevo-RS.com zadržava pravo brisanja komentara, kao i blokiranja korisničkog imena bez najave i bez objašnjenja.
Uslovi komentarisanja: Strogo je zabranjen govor mržnje, uvrede na nacionalnoj, rasnoj ili polnoj osnovi i psovke. Administrator će izbrisati sve komentare koji na bilo koji način vrijeđaju druge ili svojim sadržajem nisu na adekvatnom mjestu.
Prijavite se napišite svoj komentar...
Prijavi se putem
ili ostavi komentar kao gost
Učitavanje komentara... Komentar će biti osvježen nakon 00:00.

Budite prvi i dodajte komentar.

nazad na vrh

Magazin

Prev Next